Πόσα μας «φόρτωσαν» τελικά το περιβόητο α΄εξάμηνο του ’15

Πόσα μας «φόρτωσαν» τελικά το περιβόητο α΄εξάμηνο του ’15

Πόσα «μας φόρτωσαν» το α’ εξάμηνο του ’15;

Είναι της μόδας να κάνει καθένας τους υπολογισμούς του για το κόστος του α’ εξαμήνου 2015 και να φθάνει σε ένα ποσό που «φορτωθήκαμε», ύψους δεκάδων ή εκατοντάδων δισ. ευρώ.

Με το φτωχό μου μυαλό και τα λίγα που ξέρω, καταγγέλλω αυτή την μπουρδολογία. Θα σας πω ΕΓΩ (προσοχή: κρίση μετριοπάθειας) τι κόστισε το α’ εξάμηνο του ’15.

Σημειώστε:

  1. Από την άποψη του χρέους και της διαχείρισής του, όχι μόνο δεν υπήρξε κόστος, αλλά ωφεληθήκαμε. Τα 86 δισ. ευρώ του τρίτου μνημονίου πήγαν στη χρηματοδότηση του χρέους και τα πήραμε με πολύ χαμηλό επιτόκιο. Αν είχαμε βγει από το μνημόνιο το ’15 και χρηματοδοτούσαμε το ίδιο χρέος με δάνεια από την αγορά, το κόστος χρηματοδότησης θα ήταν 4-5-6 φορές μεγαλύτερο. Παραδόξως, λοιπόν, το ότι μείναμε σε μνημόνιο βοήθησε στην ελάφρυνση του κόστους εξυπηρέτησης του χρέους, δεν προκάλεσε επιβάρυνση.
  2. Όλα καλά, λοιπόν; Όχι! Κόστος υπήρξε, ήταν μεγάλο και ήλθε κυρίως από δύο πλευρές: το κλείσιμο των τραπεζών και οι περιορισμοί στην κίνηση κεφαλαίων είχαν τις γνωστές σε όλους επιδράσεις στην οικονομία, που είναι δύσκολο να μετρηθούν με ακρίβεια, αλλά όλοι καταλαβαίνουμε ότι ήταν σοβαρές. Τεράστιο ήταν το κόστος και από ένα γεγονός που ξεχνάμε: οι τράπεζες ανακεφαλαιοποιήθηκαν το 2015, ενώ ήταν τυπικά χρεοκοπημένες (λόγω των capital controls, οι οίκοι αξιολόγησης της είχαν σε βαθμίδα χρεοκοπίας), με αποτέλεσμα να καταστραφεί η αξία των μετοχών που είχε το κράτος (μέσω του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας) και να πουληθούν οι νέες μετοχές τους για λίγα σεντς. Η δεύτερη παράμετρος κόστους ήταν η απώλεια ανάπτυξης που είχαμε, ως συνέπεια της κόντρας του α’ εξαμήνου και της αποτυχίας εξόδου από το μνημόνιο (που δεν ήταν ευθύνη μόνο του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά αυτό είναι άλλη συζήτηση). Αυτός είναι ο υπολογισμός που κάνει και ο Ρέγκλινγκ του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας και καταλήγει σε ένα τεράστιο ποσό απωλειών, γιατί είναι ένας υπολογισμός με δυναμικά χαρακτηριστικά: δεν χάσαμε μόνο την ανάπτυξη του 2015, αλλά αυτή η οπισθοδρόμηση αφαιρεί κάτι από το ΑΕΠ και των επόμενων ετών. Δεν θα τολμήσω να κάνω υπολογισμούς, γιατί κάθε τέτοιος υπολογισμός έχει στοιχεία αυθαιρεσίας. Σίγουρα μιλάμε για δεκάδες δισ. ευρώ. Και όλα αυτά έχουν τεράστια σημασία για την εξίσωση του χρέους, στην οποία το ΑΕΠ είναι ο παρονομαστής και επηρεάζει καθοριστικά το ετήσιο αποτέλεσμα της δημοσιονομικής διαχείρισης (πλεόνασμα – έλλειμμα).

Ναι, λοιπόν, χάσαμε πολλά από το α’ εξάμηνο του 2015. Αλλά, αυτό δεν πρέπει να οδηγεί στο πολιτικά αφελές συμπέρασμα ότι ο ΣΥΡΙΖΑ μπορούσε απλώς να κλείσει το β’ μνημόνιο, όπως λέει η ΝΔ, και να ζήσουμε ευτυχισμένοι στον παράδεισο.

Τα πράγματα δεν ήταν τόσο απλά, ακόμη και αν ο ΣΥΡΙΖΑ είχε όλη την καλή διάθεση και την πολιτική εντολή από το λαό να κλείσει το β’ μνημόνιο. Η τρόικα έβλεπε τεράστια δημοσιονομικά κενά και ζητούσε αντίστοιχα μέτρα για τη κάλυψή τους, ενώ είχε μείνει ένας σκασμός εκκρεμοτήτων από τα προαπαιτούμενα των δύο πρώτων μνημονίων, που έπρεπε να εφαρμοσθούν για να εγκριθεί από την τρόικα το κλείσιμο της τελευταίας αξιολόγησης. Γι’ αυτό και ο Σαμαράς προτίμησε να το βάλει στα πόδια, αντί να κλείσει εκείνος την αξιολόγηση και να μας πάει στον παράδεισο της μεταμνημονιακής εποχής.

Όλα αυτά δεν σημαίνουν ότι ήταν μονόδρομος η τυφλή σύγκρουση που επέλεξε η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ. Σημαίνουν, όμως, ότι ήταν τόσες οι εκκρεμότητες και αστοχίες από τα δύο πρώτα μνημόνια, που μόνο με ένα θαύμα θα αποφεύγαμε το τρίτο, όποιος και αν είχε την εξουσία το α’ εξάμηνο του 2015.

Ξέρω ότι είναι πιο εύκολο να φωνάζεις «ο τάδε μας κόστισε τόσα» από το να προσπαθήσεις να αξιολογήσεις ψύχραιμα και ορθολογικά τα γεγονότα της πρόσφατης ιστορίας, που είναι ακόμη νωπά και συναισθηματικά φορτισμένα. Όμως, αυτός που δεν έχει καταλάβει τι του έχει συμβεί είναι πολύ δύσκολο, αν όχι αδύνατο, να σχεδιάσει καλά το μέλλον του.

Από ανάρτηση του φίλου Νώντα Χαλδούπη

Σχολιάστε